Οκτώ ημέρες μετά την ανάστασή Του ο Ιησούς εμφανίζεται πάλι στους μαθητές Του. Αυτή την φορά είναι μαζί τους και ο Θωμάς. Οι λοιποί μαθητές ομολογούσαν και μαρτυρούσαν εξ ιδίας πείρας, προς τον Θωμά, ότι είδαν τον Κύριο Αναστημένο. Ο Θωμάς είχε ήδη πληροφορηθεί περί της τριημέρου Αναστάσεως του Κυρίου όχι μόνο από τους μαθητές, αλλά και από τις Μυροφόρες γυναίκες. Παρέμεινε όμως δύσπιστος. Ήθελε, όχι μόνο να ιδεί τον Κύριο, αλλά να βάλει και τα χέρια του στις πληγές που του προκάλεσε ο Σταυρός.
Πόσοι άνθρωποι σήμερα δεν λέμε τα ίδια: «Αν δεν ιδώ με τα μάτια μου και δεν εξετάσω, δεν πιστεύω». Όμως ο Θεός όρισε ως τρόπο και μέσο ζωής για τον πιστό, την πίστη.
Πίστη σημαίνει σιγουριά για αυτά που ελπίζουμε και βεβαιότητα για αυτά που δεν βλέπουμε.
Γι’ αυτό ο Κύριος, μας λέγει: «Μακάριοι είναι εκείνοι που πιστεύουν χωρίς να βλέπουν».
Όμως επειδή ο Θωμάς ήταν ειλικρινής και καθαρός στην καρδιά, ο Χριστός δεν τον άφησε να χαθεί στους δρόμους της απιστίας. Μέγα το έλεος και η φιλανθρωπία του Δεσπότου Χριστού! Ενήργησε στον Θωμά, όπως ενεργεί σε κάθε καθαρή και ειλικρινή καδιά ανθρώπου. Εμφανίστηκε μπροστά του και τον κάλεσε να ερευνήσει τις πληγές. Ήταν η πιο συγκλονιστική στιγμή για τον Θωμά! Σεισμός γίνεται στην καρδιά του και στο νου του! Η θέα και μόνη του Χριστού ήταν αρκετή για να τον μετατρέψει από την μια στιγμή στην άλλη από δύσπιστο σε πιστό. Να μην έχει πλέον ανάγκη καμιάς άλλης αποδείξεως περί της Αναστάσεώς Του και να ομολογεί με πλήρη βεβαιότητα και πίστη, ότι ο Χριστός είναι πλέον ο Κύριός του και ο Θεός του! Κάνει μια ομολογία, που κανείς μέχρι την ώρα εκείνη δεν είχε κάνει.
«Μακάριοι είναι εκείνοι που πιστεύουν χωρίς να ιδούν», μας λέγει ο Κύριος.
Αδελφέ μου, πιστεύεις ακράδαντα στην εκ νεκρών ανάσταση του Κυρίου; Έχεις αναστηθεί και εσύ μαζί Του στην καινούργια εν Χριστώ ζωή, της χαράς, της ειρήνης και της ευφροσύνης; Είναι και για σένα ο Χριστός ο μόνος αληθινός Θεός και Κύριός σου; Τον υπακούς και Τον ακολουθείς καθημερινά στη ζωή σου; Είσαι το συνειδητό μέλος της Ορθόδοξης Εκκλησίας και ομολογείς από καρδιάς ότι προσδοκάς ανάσταση νεκρών και ζωήν του μέλλοντος αιώνος;
Μην αφήνεις την αμφιβολία και την δυσπιστία να κυβερνά την ζωή σου. Πίστεψε στο Χριστό χωρίς να ζητάς αποδείξεις. Δώσε την καρδιά σου σε Εκείνον και θα σε βεβαιώσει για την ύπαρξή Του και την ανάστασή Του. Ακολούθησέ Τον. Είναι «ο τοις πεσούσι παρέχων ανάσταση»!
Ν. Κ.
Του Αγίου Γρηγορίου του Θεολόγου.
Σήμερα η πανήγυρις είναι τα Θεοφάνια, δηλαδή η Γέννηση. Διότι λέγονται και τα δύο, επειδή για ένα και το αυτό πράγμα υπάρχουν και τα δύο ονόματα. Διότι ο Θεός φανερώθηκε στους ανθρώπους με τη γέννηση. Και υπήρχε μεν πριν, και υπήρχε πάντοτε, προερχόμενος από αυτόν που πάντοτε υπήρχε, πάνω από κάθε αιτία και λογική (επειδή δεν υπήρχε λόγος ανώτερος από το Λόγο), αλλά μετά πήρε σώμα για χάρη μας, για να μας χαρίσει την ευτυχισμένη ύπαρξη, Εκείνος ο οποίος μας έδωσε την ύπαρξη, ή, καλύτερα, για να μας επαναφέρει με τη σάρκωσή του στην ευτυχισμένη ύπαρξη από την οποίαν είχαμε απομακρυνθεί εξαιτίας της κακίας μας. Και στην μεν εμφάνιση δίνεται το όνομα Θεοφάνια, στη γέννηση, Γενέθλια.
Αυτό είναι για μας το νόημα της πανηγύρεως και αυτό εορτάζουμε σήμερα: Τον ερχομό του Θεού στους ανθρώπους, για να έλθουμε να μείνουμε κοντά στο Θεό, ή για να επανέλθουμε (διότι έτσι νομίζω ότι είναι σωστότερο να λεχθεί), για να ενδυθούμε τον νέον άνθρωπο, αφού εγκαταλείψουμε τον παλαιό. Και όπως έχουμε πεθάνει μαζί με τον Αδάμ, έτσι ας ζήσουμε μαζί με τον Χριστό. Ας γεννηθούμε μαζί του, ας συσταυρωθούμε και ας ταφούμε μαζί του, για ν’ αναστηθούμε με την ανάστασή του. Διότι πρέπει να υπομείνω την αντίστροφη πορεία, η οποία οδηγεί στο αγαθό. Και όπως από τα πιο ευχάριστα ήλθαν τα δυσάρεστα, έτσι και από τα δυσάρεστα να επανέλθουν τα πιο ευχάριστα. «Διότι εκεί που αυξήθηκε σημαντικά η αμαρτία, εκεί δόθηκε πλουσιοπάροχα και η χάρη». Και αν η γεύση έφερε την καταδίκη, δεν δικαίωσε, περισσότερο το πάθος του Χριστού;
Ας εορτάσουμε επομένως όχι με δημόσιες πανηγύρεις, αλλά με τρόπο θεϊκό. Όχι με τρόπο κοσμικό, αλλά με τρόπο υπερκόσμιο. Όχι τα δικά μας, αλλά περισσότερο τα του Κυρίου. Όχι τα σχετικά με την ασθένεια, αλλά τα σχετικά με τη θεραπεία. Όχι τα της δημιουργίας, αλλά τα της αναδημιουργίας…
Το παραπάνω κείμενο είναι από το έργου του Αγίου Γρηγορίου «Λόγος εις τα Θεοφάνια» που τόσο καταπληκτικά, αλλά και πολύ απλά, παρουσιάζει το έργο της Θείας Οικονομίας, του σχεδίου δηλαδή του Θεού για ολόκληρη την ανθρωπότητα που εγκατέλειψε τον Θεό, όλοι εμείς σήμερα-στο παρελθόν-και στο μέλλον. Ο Θεός μας θέλει μαζί Του. Έκανε τα πάντα να μας πείσει για την αγάπη Του. Γεννήθηκε από Παρθένο κατά τις προφητείες-υποσχέσεις του Θεού στην Παλαιά Διαθήκη, σήμερα βαπτίζεται στον Ιορδάνη ποταμό και φανερώνεται η Αγία Τριάδα: ο Πατήρ παρών παρουσιάζει τον Υιό: «Εσύ είσαι ο αγαπημένος μου Υιός, εσύ είσαι ο εκλεκτός Μου», ο Υιός Θεάνθρωπος παρών βαπτίζεται από τον Ιωάννη τον Πρόδρομο και το Πνεύμα το Άγιο παρών «εν είδη περιστεράς».
Ένας είναι ο σκοπός, όπως αναφέρει παραπάνω ο Άγιος, να μας επαναφέρει με τη έλευσή Του στην ευτυχισμένη ύπαρξη από την οποίαν είχαμε απομακρυνθεί εξαιτίας της κακίας μας.
Ο Ευαγγελιστής της αγάπης Ιωάννης τονίζει: «Τόσο πολύ αγάπησε ο Θεός τον κόσμο, ώστε παρέδωσε στο θάνατο το μονογενή του Υιό, για να μη χαθεί όποιος πιστεύει σ’ αυτόν, αλλά να έχει ζωή αιώνια» (Ιωάν. 3:16). Ζωή αιώνια θέλει για κάθε έναν από εμάς ο Κύριος.
«Ελάτε σ’ εμένα όλοι όσοι κοπιάζετε και είστε φορτωμένοι, κι εγώ θα σας ξεκουράσω», αναφέρει τα λόγια του Χριστού προς τους ακούοντες ο Ευαγγελιστής Ματθαίος (κεφ. 11:28). Και μας καλεί: Ελάτε! Φωνάζει ο Πατέρας στα παιδιά Του που έφυγαν από κοντά Του: ελάτε!
Και η Εκκλησία, ανταποκρινόμενη στην αγάπη του Θεού, λέει: Βασιλεύ Ουράνιε (προσευχή στο Άγιο Πνεύμα) … ελθέ και σκήνωσον εν ημίν (έλα και κατασκήνωσε μέσα μας). Και αλλού: Παναγία Τριάς (προσευχή στην Αγία Τριάδα) … Άγιε επίσκεψε (πάλι λέει έλα).
Στο ξεκίνημα, στην αρχή του 2026, ας βάλουμε μια νέα αρχή στη ζωή μας: ας συμφωνήσουμε με τον Θεό που μας θέλει μαζί Του, και μαζί με όλη την Εκκλησία, ας λέμε: Έλα Κύριε, γεννηθήτω το θέλημά Σου. Και τότε, η χάρις του Ιησού Χριστού, και η αγάπη του Θεού, και η κοινωνία του Αγίου Πνεύματος θα είναι μαζί μας. Αμήν!» (Β΄ Κορινθίους 13:13).
Κ. Γεννάδης
«Και ιδών αυτόν εσπλαχνίσθη» (Λουκάς 10:33)
Βρισκόμαστε στη γνωστή παραβολή του Χριστού, την παραβολή του καλού Σαμαρείτη. Σ΄ αυτήν, ένας ταξιδιώτης φεύγει από την Ιερουσαλήμ, την πόλη του Θεού, για να πάει στην Ιεριχώ, μια πόλη υπό κατάρα (βλ. Ιησούς του Ναυή, 6:26), που συμβόλιζε δηλαδή έναν τόπο μακριά από την παρουσία του Θεού. Γι’ αυτό ο Άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος μας λέει ότι αυτό το ταξίδι απεικόνιζε την κάθοδο του ανθρώπου προς την αμαρτία. Φυσικό επακόλουθο λοιπόν να πέσει σε ληστές που τον κακοποίησαν, τον ξεγύμνωσαν και τον άφησαν μισοπεθαμένο. Ούτε ο Λευίτης ούτε ο ιερέας που τυχαία περνούσαν από κει νοιάστηκαν γι’ αυτόν, αλλά με πλήρη αδιαφορία τον προσπέρασαν. Και τώρα περνάει ο Σαμαρείτης, που για μας είναι ο Χριστός, ο καλός Σαμαρείτης ο οποίος ήρθε ακριβώς εκεί που βρισκόταν ο μισοπεθαμένος ταξιδιώτης.
Είναι συγκλονιστικό ότι είναι ο Χριστός, αυτός που έρχεται και μας βρίσκει και όχι εμείς Αυτόν. Έρχεται και μας βρίσκει, μάλιστα, μέσα στον τόπο της δικής μας πτώσεως. Εκεί που εμείς τα κάναμε θάλασσα, εκεί που δεν τα καταφέραμε, που αποτύχαμε, που πέσαμε, που αμαρτήσαμε. Και γίνεται Σαμαρείτης για μας που αμαρτήσαμε και απομακρυνθήκαμε απ’ Αυτόν, για μας που δεν το αξίζαμε. Και μας σώζει, παίρνοντας τις δικές μας αμαρτίες (αστοχίες, λάθη) πάνω στο σταυρό, πεθαίνοντας για τη δική μας λύτρωση. Και μας χαρίζει αιώνια ζωή, αρκεί να τον πιστέψουμε, αρκεί να τον δεχτούμε Κύριο και Σωτήρα στη ζωή μας. Κι όλα αυτά για έναν και μόνο λόγο: επειδή μας αγάπησε. «Τόσο πολύ αγάπησε ο Θεός τον κόσμο, ώστε παρέδωσε στο θάνατο τον Μονογενή του Υιό, για να μη χαθεί όποιος πιστεύει σ΄ Αυτόν, αλλά να έχει ζωή αιώνια» (Ιωάννης 3:16).
Το πόσο μας αγαπάει το βλέπουμε και στην παραβολή αυτή. Γιατί το πρώτο πράγμα που έκανε ο Σαμαρείτης, το πρώτο πράγμα όταν είδε τον μισοπεθαμένο ταξιδιώτη, ήταν να τον σπλαχνισθεί. «Και ιδών αυτόν εσπλαχνίσθη». Δεν είπε: «Γιατί έφυγες απ’ την Ιερουσαλήμ; Γιατί απομακρύνθηκες απ’ την πόλη του Θεού;» Δεν του λέει τίποτα για το λάθος του. Γιατί ο Χριστός δεν βλέπει την αμαρτία. Βλέπει την τραγωδία που προήλθε από την αμαρτία. Και σπλαχνίζεται τον άνθρωπο. Σπλαχνίζεται τον αμαρτωλό. Τι σημαίνει «σπλαχνίστηκε»; Σημαίνει πόνεσε. Ο Χριστός, όταν σε είδε, πόνεσε. Κάθε φορά που μας βλέπει εξαγριωμένους, να παραφερόμαστε, να κακολογούμε, μας βλέπει γυμνούς και μισοπεθαμένους και πονάει. Κάθε φορά που μας βλέπει να αμφισβητούμε την αγάπη Του, μας βλέπει πληγωμένους και τραυματισμένους και πονάει. Σπλαχνίζεται και πονάει. Δεν σκληραίνει. Όταν εγώ σε δω να αμαρτάνεις ή εσύ με βλέπεις να αμαρτάνω, ούτε εγώ ούτε εσύ πονάμε ο ένας για τον άλλο. Ας είμαστε ειλικρινείς.
Μόνον ο Χριστός μας σπλαχνίζεται και μας πονάει όταν μας βλέπει πληγωμένους και μισοπεθαμένους από την αμαρτία. Και είναι αυτός ο μόνος καλός Σαμαρείτης, ο μόνος Σωτήρας, που το όνομά Του είναι μεγαλύτερο από κάθε άλλο όνομα, μεγαλύτερο και από τον θάνατο. Ο Μόνος που χαρίζει στον άνθρωπο την πραγματική ειρήνη και την αιώνια ζωή.
Σήμερα άνοιξε την καρδιά σου με μετάνοια και πίστη, και κάλεσε τον Χριστό να έρθει στη ζωή σου. Αυτός θα γίνει ο Σωτήρας και ο Κύριος της ζωής σου αιώνια. Γιατί σε αγαπάει. Γιατί σε σπλαχνίζεται και πονάει για σένα, σε όποια κατάσταση κι αν βρίσκεσαι, ό,τι κι αν έχεις κάνει. Στρέψου σ΄ Αυτόν, κάλεσε Αυτόν και Αυτός θα σου αποκαλύψει την αγάπη Του και τη σωτηρία Του στη ζωή σου. Έτσι έγινε στη ζωή όλων των Αγίων της Εκκλησίας μας. Γι’ αυτό γεννήθηκε ο Χριστός από την Παρθένο Μαρία (Χριστού-γεννα), ώστε να δώσει την δυνατότητα σε κάθε άνθρωπο να γίνει Άγιος, όπως Αυτός είναι Άγιος. Δόξα στο όνομα της Αγίας Τριάδος!
Ι. Κανταρτζής
Η Εκκλησία μας, στις 8 Σεπτεμβρίου, τιμά την γέννηση της Θεοτόκου και μητέρας του Κυρίου και Σωτήρος μας Ιησού Χριστού. Την τιμά και την μεγαλύνει κατά ιδιαίτερο τρόπο, επειδή από αυτήν ήλθε στον κόσμο το μοναδικό και ανεπανάληπτο, ο Θεάνθρωπος Ιησούς Χριστός.
Την τιμούμε εμείς οι πιστοί μεγαλοπρεπώς, επειδή πρώτος ο Θεός την τίμησε, όταν την έκρινε άξια να σαρκωθεί δι’ αυτής, ανεξηγήτως, ο Υιός του Θεού, το δεύτερο πρόσωπο της Αγίας Τριάδος. Ήρθε στον κόσμο ο Χριστός, ο Θεός, που μας ελευθέρωσε από την κατάρα και μας έδωσε την ευλογία, κατήργησε το θάνατο και μας χάρισε την αιώνια ζωή.
Στο σχετικό Ευαγγελικό ανάγνωσμα (Ιωάν. 3:13-17) και ειδικά στα χωρία 14-15 διδασκόμαστε ότι: «Όπως ο Μωυσής ύψωσε το χάλκινο φίδι στην έρημο, έτσι πρέπει να υψωθεί ο Υιός του Ανθρώπου, ώστε όποιος πιστεύει σ’ Αυτόν να μη χαθεί, αλλά να ζήσει αιώνια...»
Στην Παλαιά Διαθήκη έχουμε πολλούς τύπους που προεικονίζουν την εν πνεύματι ζωή στην Καινή Διαθήκη. Έτσι, εκείνος ο Ισραηλίτης που προσβαλλόταν από το θανατηφόρο φίδι και κοίταζε στο υψωμένο χάλκινο φίδι και θεραπευόταν, αντιστοιχεί στον αμαρτωλό σημερινό άνθρωπο, που στρέφεται με πίστη και κοιτάζει νοερά στον Εσταυρωμένο Χριστό και παίρνει την σωτηρία της ψυχής και του σώματος.
Ο Σταυρός, συνυφασμένος στο πρόσωπο του Χριστού, είναι πηγή σωτηρίας και ζωής αιωνίου. Γιατί ο Χριστός ήρθε να μας σώσει και όχι να μας κρίνει. Ήλθε να κάνει τέλειο έργο σωτηρίας και ελευθερίας σε κάθε άνθρωπο που Τον πιστεύει και Τον ακολουθεί. Αυτό ακριβώς μας διδάσκει και το απολυτίκιο της Γέννησης της Θεοτόκου.
Έχω ζωή αιώνια σημαίνει ότι συμμετάσχω στη ζωή της Αγίας Τριάδος, έχω αιώνιο προορισμό και αιώνια ευτυχία. Τούτο είναι έργο του Θεού που το πραγματοποιεί η ανερμήνευτη αγάπη Του προς το πλάσμα του, τον άνθρωπο.
Η πρώτη κίνηση έγινε από επάνω, από τον Θεό και ήρθε στη γη ως δώρο, ως Θεία Χάρις. Σε εμάς τους ανθρώπους απομένει να αποδεχθούμε τη Θεία Χάρη και να την οικειοποιηθούμε, πλησιάζοντας τον Θεό και ακολουθώντας τον δια της Εκκλησίας του και εν συνεχεία ως Εκκλησία. Γιατί εκεί ο Σταυρωμένος Χριστός γίνεται ορατή πραγματικότητα μέσα μας, ως σωτηρία, ως δύναμη ζωής, ως βεβαία ελπίδα αιώνιας ζωής.
Διαβάζουμε στην παραβολή του καλού Σαμαρείτη, ότι κάποιος άνθρωπος κατεβαίνοντας από τα Ιεροσόλυμα για την Ιεριχώ, έπεσε πάνω σε ληστές. Αυτοί τον ξεγύμνωσαν, τον τραυμάτισαν και έφυγαν, παρατώντας τον μισοπεθαμένο.
Ένας άνθρωπος, λοιπόν, αφήνει την Ιερουσαλήμ, που συμβολίζει την παρουσία και την ζωή με τον Θεό και πηγαίνει προς την Ιεριχώ, προς άλλη κατεύθυνση. Απομακρύνεται από τον Θεό που τον αγαπάει και ψάχνει να τον αντικαταστήσει με κάτι άλλο. Και καθώς επιμένει σε αυτό, πέφτει στους πλέον ακατάλληλους ανθρώπους, που όμως είναι πολύ κατάλληλοι για να τον ληστέψουν, να τον κακοποιήσουν, να τον εξευτελίσουν. Τον καταπλήγωσαν και τον άφησαν μισοπεθαμένο. Τον καταπλήγωσαν, γιατί τα χτυπήματα ήταν αλλεπάλληλα, ανηλεή και χωρίς σταματημό, χωρίς πάνω απ’ όλα την προστασία του Θεού. Γιατί τα χτυπήματα στη ζωή θα έρθουν σε όλους, χωρίς όμως τον Θεό, χωρίς την παρουσία του Θεού, δεν αντέχονται. Είναι μάλιστα ενδιαφέρον ότι το πρώτο πράγμα που έκαναν πριν τον χτυπήσουν, ήταν να τον ξεγυμνώσουν. Δεν μπορούσαν απλά να τον κλέψουν και να φύγουν; Γιατί να τον ξεγυμνώσουν; Διότι ο εχθρός των ανθρώπων, ο διάβολος, θέλει να εξευτελίσει τον άνθρωπο. Η αμαρτία γυμνώνει και εξευτελίζει. Αφαιρεί από τον άνθρωπο την αξιοπρέπειά του, την καθαρότητα, την πίστη, την ελπίδα.
Τι κάνουμε λοιπόν όταν βρεθούμε σε αυτή την κατάσταση και μάλιστα φταίμε εμείς οι ίδιοι που φύγαμε μακριά από τον Θεό; Ο Θεός, επειδή μας αγαπάει, δίνει τη λύση και τον τρόπο σωτηρίας στον Λόγο του. Όταν ο λαός Ισραήλ βρέθηκε σε τέτοια κατάσταση μακριά από τον Θεό, απευθύνθηκε σ’ αυτούς και απευθύνεται και σε μας σήμερα και μας λέγει: «Εγώ ο Κύριος, ο αληθινός Θεός, σας διαβεβαιώνω ότι δεν θέλω τον θάνατο του αμαρτωλού, αλλά να επιστρέψει από την οδό αυτού και να ζήσει» (Ιεζεκιήλ 18:23).
Ο Θεός δεν θέλει την τιμωρία του ανθρώπου, θέλει την σωτηρία του, θέλει ο άνθρωπος να ζήσει. Αλλού, μάλιστα, μας υπόσχεται: «Ξέρω πολύ καλά τα σχέδια που έχω κάνει για σας. Θέλω την ευημερία σας και όχι την καταστροφή σας. Θέλω να σας χαρίσω το μέλλον που εσείς ελπίζετε. Αν με επικαλεστείτε και έρθετε να προσευχηθείτε σε εμένα, εγώ θα σας ακούσω. Αν με ζητήσετε θα με βρείτε, φτάνει να με αναζητήσετε με όλη σας την καρδιά. Θα με βρείτε και θα αλλάξω την κατάσταση σας» (Ιερεμίας 29:11-14). Αυτά, προσέξτε, τα υπόσχεται ο Θεός για αυτούς που απομακρύνθηκαν από Αυτόν. Θέλει ο Θεός την ευημερία τους, θέλει να τους χαρίσει το μέλλον που ελπίζουν, θέλει να αλλάξει την κατάστασή τους. Αρκεί μόνο να Τον επικαλεστούν. Όπως και αν είσαι, όσο και αν έχεις πέσει, ο Θεός σε περιμένει να Τον επικαλεστείς, να επιστρέψεις με μετάνοια σε Αυτόν. Και Αυτός θα έρθει, μας το διαβεβαιώνει, θα έρθει στη ζωή σου. Και θα τα αλλάξει όλα. Γιατί Αυτός είναι ο Θεός και δεν υπάρχει τίποτε το δύσκολο σε αυτόν, τίποτα το αδύνατο σε αυτόν. Και γιατί, το κυριότερο, σε αγαπάει. Σε αγαπάει με αιώνια αγάπη (Ιερεμίας 31:3).
Ι. Κανταρτζής