Κόρη προσευχής, κόρη ικεσίας μιας στείρας γυναίκας, της Άννας, κόρη αφιερωμένης ψυχής, ζούσε μέσα στον κυρίως χώρο της λατρείας, στη καρδιά του ναού, εκεί που ορατά συμβολίζεται η αόρατη παρουσία του Θεού, η μικρή Μαρία μεγάλωσε μέσα στους ύμνους και την ανάγνωση της Γραφής.
Η καρδιά της αγάπησε το χώρο αυτόν και όλα όσα παρουσίαζε και εξέφραζε και συμβόλιζε. Τα μάτια της ψυχής της, τόσο καθαρά και γαλήνια, έβλεπαν το μεγαλείο του Θεού με τρόπο που κανείς άλλος δεν μπορούσε να δει. Ο νους της ταξίδευε στο μέγα παρελθόν, στην Γένεση, στην Έξοδο, στην πορεία προς τη γη της επαγγελίας. Έβλεπε μέσα στη γκρίνια των ανθρώπων και την κακία τους, την ομορφιά του Θεού να τη θαμπώνει. Άκουγε τα πουλιά να κελαηδούν, τον αέρα που φυσούσε και κουνούσε τα φύλλα, τη μυρωδιά του χώματος και των λουλουδιών και ήταν σίγουρη πως ο Θεός, πάντα μετά τη μπόρα φέρνει την ξαστεριά.
Στην καρδιά της κατοικούσε ο Θεός και ήταν πάντα εκεί, στην παρουσία Του. Σωματικά ήταν στη γη, καρδιακά και πνευματικά ήταν στους ουρανούς.
Και να, έρχεται η στιγμή που πρέπει να φύγει από το ναό, να γυρίσει στον κόσμο, ήταν γυναίκα πιά. Ανάμεσα στους ανθρώπους βρέθηκε, μα η καρδιά της ήταν ακόμα στους ουρανούς. Κι ο ουρανός την επισκέφτηκε. Ήρθε ο άγγελος και της είπε πως θα γίνει η μητέρα του Θεού….και πώς γίνεται αυτό αναφώνησε; Άνδρα δεν γνωρίζω, κι απ’ ότι γνωρίζω, χωρίς άνδρα δεν τεκνοποιεί η γυναίκα… «Τα αδύνατα παρά ανθρώποις, δυνατά παρά τω Θεώ εστίν» ( Λουκ.18:26-27).
Άκουσε και υπάκουσε, και από την πολύ αγάπη δέχτηκε να ζήσει την μεγαλύτερη περιπέτεια που θα μπορούσε μια γυναίκα να ζήσει, να κυοφορεί τον Θεάνθρωπο. Να γίνει η μητέρα που φροντίζει Εκείνον που κρατά τα πάντα στα χέρια Του, να ταΐζει Εκείνον που φροντίζει να υπάρχει τροφή για όλους. Να νουθετεί ως μητέρα Εκείνον που είναι η Σοφία.
Κι όμως, αυτό το παράδοξο το βάσταξε. Μπορεί σωματικά να ήταν μακριά από το ναό, αλλά πλέον η καρδιά της έγινε ναός, έγινε η ίδια Άγια Αγίων, μιας και η παρουσία του Θεού ήταν μέσα της. Παράδοξο, μυστήριο ακατανόητο. Πώς κατάφερε μια θνητή να έχει μέσα της τον Θεάνθρωπο, να Τον γεννά, να Τον θηλάζει, να Τον φροντίζει και να Τον βλέπει να μεγαλώνει στη γειτονιά και μετά να αρχίζει τη διακονία Του στο λαό, να μιλά για την έλευση της βασιλείας του Θεού, να Τον ακολουθεί πλήθος κόσμου, κι εκείνη να βλέπει τη βασίλεια του Θεού μπροστά της και να είναι και μέσα της.
Έρχεται όμως η στιγμή που η καρδιά της λογχίζεται, σκίζεται, η βασιλεία του Θεού χάνεται, δεν την βλέπει πιά. Πώς γίνεται ο Θεός να πάσχει; Πώς γίνεται να πεθαίνει; Οι Γραφές ζωντανεύουν μπροστά της, και παρά τον πόνο της ως μητέρα, στέκεται δίπλα Του και βλέπει την εκπλήρωση των Γραφών. Και πάλι η βασιλεία του Θεού λάμπει στη καρδιά της, ανασταίνεται! Χριστός Ανέστη, ανακοίνωσαν οι μυροφόρες, αλλά για εκείνη είχε ήδη αναστηθεί, όταν Τον έβλεπε στο σταυρό, γιατί έτσι είχε πει ο Ίδιος ότι θα συμβεί. Αφού αναλήφθηκε στους ουρανούς ο Υιός της, περίμενε καρτερικά την ώρα τη δική της.
Βρισκόταν πάντα στο πλευρό των παιδιών της, των αποστόλων και όταν ήρθε η ώρα να αναχωρήσει, οι απόστολοι βρέθηκαν δίπλα της. Αλλά για ποια αναχώρηση μιλάμε; Για ποιο θάνατο μιλάμε; «Δεν πέθανε, αλλά κοιμάται». Ήρθε ο Υιός της να την πάρει και να φέρει τη ψυχή της «εκεί που ήταν πάντα», στους ουρανούς με τον Θεό που αγάπησε, όσο τίποτε άλλο στη ζωή. Όπου ο θησαυρός σου εκεί και η καρδιά σου, λέγει ο Κύριος (Ματθ.6:21)
Και εμείς στεκόμενοι σε αυτόν τον λόγο, γνωρίζοντας πως η μητέρα του Κυρίου Ημών Ιησού Χριστού, η Θεοτόκος Μαρία, η Παναγία μας είχε τον Θεό θησαυρό και τιμήθηκε τόσο, ώστε να είναι η Πλατυτέρα των ουρανών, η Οδηγήτρια προς τον Χριστό, μπορούμε εξετάσουμε την καρδιά μας και να δούμε ποιος είναι ο δικός μας θησαυρός; Ο εν Χριστώ άνθρωπος, εκείνος που έχει τον Χριστό θησαυρό της καρδιάς του, που η Παναγία είναι η μητέρα του, φεύγοντας από αυτόν τον κόσμο πηγαίνει εκεί που πάντα ήταν, στα Άγια των Αγίων, στην παρουσία του Θεού, που βλέπει με τα μάτια της ψυχής του και Τον ασπάζεται αιώνια.
Η ανάσταση του Χριστού μπορεί να είναι και η δική μας ανάσταση. Η κοίμηση της Θεοτόκου μπορεί να είναι η φυσική πορεία της ψυχής που αγαπά τον Θεό και που παραδίδεται σε Αυτόν ολόκληρη γιατί είναι ο θησαυρός της.
Το θέλουμε, το επιθυμούμε;
Αντώνιος Βοναζούντας, Κατηχητής
«Μην απομακρυνθείτε από τα Ιεροσόλυμα, αλλά να περιμένετε από τον Πατέρα την εκπλήρωση της υποσχέσεως για την οποία σας μίλησα, ότι, δηλαδή, ενώ ο Ιωάννης βάφτιζε με νερό, εσείς θα βαφτιστείτε σε λίγες μέρες με το Άγιο Πνεύμα. … Θα λάβετε όμως δύναμη όταν θα ’ρθει το Άγιο Πνεύμα σ’ εσάς, και θα γίνετε μάρτυρες δικοί μου, στην Ιερουσαλήμ, σε όλη την Ιουδαία και στη Σαμάρεια και ως τα πέρατα της γης» (Λόγια του Ιησού Χριστού στους μαθητές Του λίγο πριν την Ανάληψη, βλ. Πράξεις 1: 4-8).
Και πράγματι, η παραπάνω υπόσχεση πραγματοποιήθηκε όπως περιγράφεται παρακάτω:
«Όταν έφτασε η ημέρα της Πεντηκοστής, ήταν όλοι μαζί συγκεντρωμένοι με ομοψυχία στο ίδιο μέρος. Ξαφνικά ήρθε από τον ουρανό μια βουή σαν να φυσούσε δυνατός άνεμος, και γέμισε όλο το σπίτι όπου έμεναν. Επίσης, τους παρουσιάστηκαν γλώσσες σαν φλόγες φωτιάς, που μοιράστηκαν και κάθισαν από μία στον καθένα απ’ αυτούς. Όλοι τότε πλημμύρισαν από Πνεύμα Άγιο και άρχισαν να μιλούν σε άλλες γλώσσες, ανάλογα με την ικανότητα που τους έδινε το Πνεύμα» (Πράξεις 2:1-4).
Αυτή είναι η γενέθλιος ημέρα της Εκκλησίας μας. Το Άγιο Πνεύμα ήρθε για να μείνει και να παραμείνει στην Εκκλησία, ώστε να είναι αυτή ο φορέας της σωτηρίας του ανθρώπου και ταμειούχος της χάριτος.
Η Εκκλησία αναφέρεται στην Καινή Διαθήκη ως η βασιλεία του Θεού επί της γης, ως οίκος του Θεού, ναός άγιος του Κυρίου, ως Παρθένος αγνή, ως Σώμα Χριστού. Είναι στύλος και εδραίωμα της αληθείας, είναι θεοσύστατη και θεοσυντήρητη. Είναι η πραγμάτωση της αρχιερατικής προσευχής του Χριστού, λίγο πριν τον συλλάβουν, όπου ζητούσε από τον Πατέρα αυτό, που κανένας άνθρωπος δεν θα μπορούσε να φαντασθεί: «Ώστε να είναι όλοι ένα, όπως εσύ, Πατέρα, είσαι ενωμένος μ’ εμένα κι εγώ μ’ εσένα. Να είναι κι αυτοί ενωμένοι μ’ εμάς, κι έτσι ο κόσμος να πιστέψει ότι μ’ έστειλες εσύ» (Ιωάν. 17:21).
Έτσι, λοιπόν, ο Θεός πραγματοποίησε την παραπάνω προσευχή του Χριστού, ίδρυσε την Εκκλησία την ημέρα της Πεντηκοστής και έτσι η Εκκλησία έγινε «ο Ιησούς Χριστός παρατεινόμενος στους αιώνες». Δόθηκε η δυνατότητα στο άνθρωπο να ενωθεί με τον Χριστό, ουσιαστικά και οντολογικά. Δόθηκε η δυνατότητα στον άνθρωπο που ζούσε κάτω από την καταδυναστεία του σατανά, να ελευθερωθεί δωρεάν, ανοίγοντας με την πίστη και την ειλικρινή μετάνοια την πόρτα της καρδιάς του να μπει ο Ιησούς Χριστός. «Ελάτε σε Μένα όλοι οι κουρασμένοι και οι φορτωμένοι και Εγώ θα σας αναπαύσω» (Ματθ. 11:28). Ποιος άραγε μπορεί να πει ότι δεν είναι κουρασμένος σήμερα; Ποιος μπορεί να πει ότι δεν είναι φορτωμένος; Και μάλιστα, τα ψυχικά βάρη γίνονται ασήκωτα. Μόνον αυτός που προσκάλεσε τον Χριστό στην καρδιά του και έγινε πλέον συνειδητός Χριστιανός, μέλος του σώματος του Χριστού, της Εκκλησίας, αυτός ξεφορτώνεται, αυτός βιώνει την ζωή μαζί με τον Χριστό και τους αδελφούς του, τους Αγίους και τους αγωνιζόμενους χριστιανούς.
Αδελφοί, δεν υπάρχουν καλύτερα νέα από αυτά που βροντοφωνάζει το Ευαγγέλιο και τα έχει βιώσει η Εκκλησία μέσα στους αιώνες. Αμέτρητο το πλήθος των Αγίων καλούν και όλους εμάς να τους μοιάσουμε.
Όλοι όσοι πιστεύουν στον Ιησού Χριστό συνειδητά, γίνονται μέλη της Εκκλησίας. Αρχίζει το κήρυγμα του Ευαγγελίου. Οι αδύνατοι, άσημοι και φοβισμένοι μαθητές γίνονται δυνατοί, θαρραλέοι, σοφοί, αναμορφωτές του κόσμου. Με την κάθοδο του Αγίου Πνεύματος αρχίζει η εκπλήρωση της εντολής του Χριστού: «Πηγαίνετε να κάνετε όλα τα έθνη μαθητές μου…» (Ματθ. 28:19). Από την ημέρα αυτή προσκαλούνται όλοι με το «Μετανοείτε και πιστεύετε στο Ευαγγέλιο» (Μαρκ. 1:15), τώρα είναι ο καιρός της εύνοιας, η ημέρα της σωτηρίας είναι τώρα (Β’ Κορ. 6,2).
Είμαστε στην περίοδο που το Άγιο Πνεύμα εργάζεται ακατάπαυστα με σκοπό να δεχθεί κάθε άνθρωπος το έργο της εν Χριστώ λυτρώσεως, να εισέλθει στην καρδιά του, ώστε αφού αναγεννηθεί, να γίνει μία δύναμη θείας ζωής εναντίον της αμαρτίας και του πονηρού.
Σήμερα ποιά είναι η σχέση καθενός μας με την Εκκλησία και την χάρη του Παναγίου Πνεύματος; Το Άγιο Πνεύμα φωτίζει και κυβερνά την ύπαρξή μας για να είμαστε συνειδητά μέλη της Ορθόδοξης Εκκλησίας; Η εντολή του Χριστού είναι «πληρούσθε Πνεύματος Αγίου». Ο Άγιος Σεραφείμ του Σάρωφ μας διδάσκει πως μοναδικός σκοπός της ζωής του ανθρώπου, είναι η απόκτηση του Αγίου Πνεύματος.
Αυτόν τον άνθρωπο καλεί ο Χριστός να έρθει κοντά Του, να Τον πιστέψει με την καρδιά του και να Τον ακολουθήσει με απόλυτη εμπιστοσύνη. Τότε, αυτός ο άνθρωπος θα γνωρίσει τον Χριστό, θα αποκτήσει προσωπική σχέση μαζί Του και θα ενωθεί στο σώμα της Αγίας Εκκλησίας Του. Ζώντας μέσα στην πνευματική και μυστηριακή ζωή της Εκκλησίας θα γεμίζει με Πνεύμα Άγιο, το οποίο θα ικανοποιεί απόλυτα όλους τους πόθους της ψυχής του, θα Τον γνωρίζει βαθύτερα, αλλά και ο ίδιος θα γίνεται μια διαρκής πνευματική πηγή που θα ικανοποιεί τις διψασμένες ψυχές άλλων ανθρώπων. Έτσι θα μεταφέρουμε το «ζωντανό νερό» στην οικογένεια μας, στους συγγενείς μας και στην κοινωνία μας γενικότερα, που τόσο μεγάλη ανάγκη έχουν. Ο απ. Παύλος (Γαλ. 5:22) μας διδάσκει ότι όποιος γεμίζει με το Άγιο Πνεύμα είναι γεμάτος από αγάπη, χαρά, ειρήνη, μακροθυμία, χρηστοήθεια, αγαθοσύνη, πίστη, πραότητα, εγκράτεια.
Σήμερα, λοιπόν, είναι ημέρα σωτηρία, σήμερα είναι ο καιρός ο κάθε άνθρωπος να γνωρίσει τον Χριστό, να γεμίσει με το Άγιο Πνεύμα, να βιώσει σήμερα όλες τις ευλογίες του μυστηρίου της βαπτίσεώς του.
Βλέπετε το ουράνιο ύψος, στο οποίο ανέβηκε κατά την ανύψωσή του ο Κύριος και την υπερδεδοξασμένη δόξα που δοξάσθηκε κατά σάρκα; Το πέτυχε με τη ταπείνωση και την αδοξία. Όπως λέγει ο απόστολος γι’ αυτόν, «εταπείνωσε τον εαυτό του γενόμενος υπήκοος μέχρι θανάτου, και μάλιστα σταυρικού θανάτου, γι’ αυτό κι’ ο Θεός τον υπερύψωσε και του χάρισε όνομα ανώτερο από κάθε όνομα, ώστε στο όνομα του Ιησού να καμφθεί κάθε γόνατο επουρανίων και επιγείων και καταχθονίων και να διακηρύξει κάθε γλώσσα ότι ο Ιησούς Χριστός είναι ο Κύριος σε δόξα Θεού Πατρός» (Φιλιπ. 2: 8-11).
Εάν λοιπόν ο Θεός υπερύψωσε το Χριστό Του για το λόγο ότι ταπεινώθηκε, ότι ατιμάσθηκε, ότι πειράσθηκε, ότι υπέμεινε επονείδιστο σταυρό και θάνατο για χάρη μας, πώς θα σώσει και θα δοξάσει και θα ανυψώσει εμάς, αν δεν επιλέξωμε τη ταπείνωση, αν δεν δείξουμε τη προς τους ομοφύλους αγάπη, αν δεν ανακτήσωμε τις ψυχές μας δια της υπομονής των πειρασμών, αν δεν ακολουθούμε δια της στενής πύλης και οδού, που οδηγεί στην αιώνια ζωή, τον σωτηρίως καθοδηγήσαντα σ’ αυτήν; «διότι, και ο Χριστός έπαθε για μας, αφήνοντάς μας υπογραμμό (παράδειγμα), για να παρακολουθήσουμε τα ίχνη του» (Α’ Πέτρ. 2:21).
Του Αγίου Γρηγορίου Του Παλαμά
Ο σύγχρονος αγχώδης, ταραγμένος και ψυχικά φορτωμένος άνθρωπος, μπορεί να αλλάξει ριζικά και να γίνει ένας ήρεμος και χαρούμενος άνθρωπος. Για να γίνει αυτό θα πρέπει να πιστέψει ότι μπορεί να γίνει. Αν επιμένει και πιστεύει ότι δεν μπορεί να αλλάξει, οπωσδήποτε δεν θα αλλάξει. Χρειάζεται, λοιπόν να γίνει μια ριζική αλλαγή στον τρόπο που σκέφτεται. Όλες οι αποτυχίες της ζωής του έχουν τη ρίζα τους στις κακές σκέψεις. Οι κακές και λανθασμένες σκέψεις οδηγούν πάντοτε σε άσχημα αποτελέσματα.
Ο Έμμεσον έλεγε: «Ο άνθρωπος είναι αυτό που σκέφτεται όλη την ημέρα». Βέβαια σκεφτόμαστε πολλά πράγματα σε μια μέρα, αλλά αυτό που αποτελεί τον σκελετό των σκέψεων μας, αυτό και είμαστε και αυτό και θα γίνουμε. Αν είναι κακό, γινόμαστε κακοί. Αν είναι μίσος, θα ζήσουμε με μίσος. Αν σκεφτόμαστε αρρώστια, θα αρρωστήσουμε.
Ο Μάρκος Αυρήλιος έλεγε: «Η ζωή μας είναι αυτό που οι σκέψεις την κάνει». Η ζωή σου μετά από δέκα χρόνια θα είναι αυτό που θα σκέφτεσαι τα δέκα αυτά χρόνια. Θα γίνεις αυτό που οι σκέψεις σου είναι. Ο Τζέημς Γουίλιαμ, ο πατέρας της Αμερικάνικης Ψυχολογίας, έλεγε: «Η μεγαλύτερη ανακάλυψη είναι ότι οι άνθρωποι μπορούν να αλλάζουν τη ζωή τους, αν αλλάζουν τις δυνατότητες του μυαλού τους».
Αν πραγματικά θέλουμε να αλλάξει ριζικά η ζωή μας προς το άριστο, θα πρέπει πρώτα – πρώτα να σταματήσουμε να φορτώνουμε τις αποτυχίες μας στους άλλους ή στην κοινωνία και να στρέψουμε την προσοχή μας στον εαυτό μας, στο μυαλό μας. Στο μυαλό θα δοθεί η μάχη για μια ανώτατη ζωή. Το μυαλό μας θα πρέπει αλλάξει ολοκληρωτικά και για πάντα, ώστε να μπορεί να γεννάει θετικές σκέψεις.
Την εργασία αυτή την κάνει Εκείνος που έφτιαξε το μυαλό μας. Είναι ο Δημιουργός Θεός, ο Παντοδύναμος Θεός, που θέλει να ανακαινίσει το νου μας, ώστε με τη δική Του υπεράνθρωπη δύναμη, ο νους να μπορεί κάθε μέρα να δημιουργεί καινούργια όνειρα, καινούργιες σκέψεις, καινούργια σχέδια, με μια καινούργια θεία φαντασία.
Ο απ. Παύλος, το θαύμα αυτό της ριζικής αλλαγής το παρουσιάζει με το παρακάτω λόγια: «Όποιος είναι του Χριστού είναι καινούργιο δημιούργημα. Τα παλαιά πέρασαν, έχουν γίνει όλα καινούργια» (Β’ Κορινθ. 5:17). Τα λόγια αυτά είναι τα σπουδαιότερα λόγια που γράφτηκαν ποτέ για το ανθρώπινο γένος. Μαρτυρούν τη μεγάλη ιστορική αλήθεια ότι ο άνθρωπος μπορεί να αλλάξει ολοκληρωτικά. Κάθε άνθρωπος μπορεί να γίνει ένα καινούργιο δημιούργημα.
Όποιος πιστέψει ότι αυτό μπορεί να γίνει πραγματικότητα στη ζωή του, μπορεί να το ζητήσει από τον Θεό, και μάλιστα χωρίς καθυστέρηση, τώρα αμέσως. Η ουσία της χριστιανικής πίστης είναι ότι ο Θεός μπορεί και θέλει να ξαναδημιουργήσει τον άνθρωπο, κάθε άνθρωπο. Η ξαναδημιουργία αυτή του ανθρώπου οφείλεται στο έργο της σωτηρίας που έκανε ο Ιησούς Χριστός επάνω στο σταυρό. Ο Θεάνθρωπος Ιησούς έχυσε το αίμα Του επάνω στο σταυρό, ώστε όποιος αναγνωρίζει ότι είναι αμαρτωλός, μετανοεί γι’ αυτό και ζητάει τη σωτηρία του απ’ τον Χριστό, γίνεται ένας καινούργιος άνθρωπος. Αυτή είναι η εμπειρία του Ασώτου Υιού, του Ματθαίου που ήταν Τελώνης, του Ζακχαίου του αρχιτελώνη και όλων όσοι ζήτησαν τη σωτηρία τους μέσα στους αιώνες. Τα Συναξάρια έχουν πλήθος τέτοιων εμπειριών.
Ο άνθρωπος που ειλικρινά λυπάται και μετανοεί, αυτός αλλάζει νου και ζητάει το Θεό στη ζωή του. Τότε ο Τριαδικός Θεός τον καθαρίζει, τον ελευθερώνει απ’ όλα τα κακά του παρελθόντος και δημιουργεί μέσα του έναν καινούργιο άνθρωπο με καινούργια μυαλά και τον ανασταίνει σε μια νέα ζωή, στην ζωή της Εκκλησίας του Χριστού. Δόξα στο όνομά Του!
«Ο Ιορδάνης σχηματίζεται από δύο παραπόταμους. Τον Ιορ και τον Δαν. Γι’ αυτό λέγεται Ιορδάνης. Το ανθρώπινο γένος που είναι και αυτό ένας απέραντος ποταμός πάνω στη γη, σχηματίζεται από δύο παραπόταμους, τον Αδάμ και την Εύα. Όπως ο Ιορδάνης χύνεται στη νεκρά θάλασσα, έτσι και το ανθρώπινο γένος προ Χριστου χυνόταν, κατέληγε στο θάνατο.
Όταν, όμως, ήρθε ο Χριστός και μπήκε στη μέση της ιστορίας, την έστρεψε πάλι προς τη ζωή, όπως συμβολικά λέμε ότι ο Ιορδάνης εστράφη εις τα οπίσω. Ο Χριστός είναι η ιστορία του κόσμου. Αυτός την ζωοποιεί. Αυτός την κατευθύνει. Αυτός τη μεταμορφώνει.»
Άγ. Ιωάννης ο Χρυσόστομος